ผมคันเกิดจากอะไร? สาเหตุ อาการ และวิธีแก้ผมคันเยอะ

ผมคัน อาจจะไม่ได้เป็นปัญหาที่ร้ายแรงอะไรเมื่อเทียบกับผมร่วง แต่ก็สร้างความน่ารำคาญใจไม่น้อยเลยใช่มั้ยคะ ทั้งคัน ทั้งผมที่หยิกหยอยทำให้เสียความมั่นใจไปอีก ในบทความนี้เรามาทำความรู้จักกับเจ้าผมคันกัน ว่าสาเหตุเกิดจากอะไร และตัดปัญหาด้วยการถอนไปเลยดีมั้ย

ผมคัน เกิดจากอะไร

ผมคัน คือเส้นผมที่มีลักษณะหยิกกว่าผมเส้นอื่นๆ เกิดจากการที่รูขุมขนอักเสบ ทำให้เส้นผมที่ขึ้นมามีลักษณะผิดปกติ ส่วนใหญ่แล้วปัญหารูขุมขนอักเสบมักเกิดจากการถอนผมหรือดึงผมแรงๆ เมื่อผมขึ้นมาตรงรูขุมขนที่อักเสบจะเกิดอาการคัน ซึ่งอาการคันที่ว่านี้ไม่ได้มาจากเส้นผมที่งอกขึ้นมา แต่มาจากรูขุมขนที่อักเสบนั่นเอง ว่าแต่เราไม่ได้เป็นคนชอบถอนผมเล่นแต่ทำไมยังมีผมคันอยู่ล่ะ นั่นเป็นเพราะว่ารูขุมขนอักเสบสามารถเกิดจากกรรมพันธุ์ได้ด้วยค่ะ

นอกจากสาเหตุจากการถอนผม หรือกรรมพันธุ์ที่ทำให้รูขุมขนอักเสบจนเกิดเป็นผมคันแล้ว รูขุมขนบริเวณหนังศีรษะของเราก็ยังสามารถอักเสบได้จากปัจจัยอื่นๆ อีกมากมายเลยค่ะ ไม่ว่าจะเป็นการติดเชื้อแบคทีเรีย เชื้อรา หรือยีสต์ ที่เกิดขึ้นเมื่อหนังศีรษะของเราไม่สะอาด หรือมีความอับชื้นมากเกินไป การใช้ผลิตภัณฑ์ดูแลเส้นผมที่ไม่เหมาะสมกับสภาพหนังศีรษะของเรา ก็เป็นอีกสาเหตุที่พบบ่อย เพราะสารเคมีบางชนิดในผลิตภัณฑ์ อาจก่อให้เกิดการระคายเคืองและอักเสบของรูขุมขนได้ รวมไปถึงพฤติกรรมการดูแลเส้นผมบางอย่าง เช่น การสระผมบ่อยเกินไป หรือการใช้ความร้อนกับเส้นผมมากเกินไป ก็อาจทำให้หนังศีรษะอ่อนแอและรูขุมขนอักเสบได้ง่ายขึ้นเช่นกันค่ะ

และถึงแม้ว่า ‘ผมคัน’ จะเป็นอาการที่มักเกิดจากรูขุมขนอักเสบ แต่ก็ต้องอย่าลืมนะคะว่า อาการคันหนังศีรษะของเรา อาจไม่ได้มีแค่สาเหตุนี้เสมอไป อาการคันอาจเป็นสัญญาณของปัญหาสุขภาพหนังศีรษะอื่นๆ เช่น รังแค โรคผิวหนังบางชนิด หรือแม้แต่การแพ้สารเคมีบางอย่างก็เป็นได้ค่ะ ดังนั้นหากคุณมีอาการผมคันที่รบกวน หรือเป็นเรื้อรัง แนะนำให้ลองสังเกตตัวเอง และปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง และรับคำแนะนำในการดูแลที่เหมาะสมกับคุณที่สุดนะคะ ที่ Hairsmith Clinic เราพร้อมให้คำปรึกษาและดูแลปัญหาเส้นผมและหนังศีรษะของคุณอย่างตรงจุดค่ะ

ผมคันควรถอนหรือไม่

ผมคัน… ถอนยิ่งแย่ ห้ามทำ! หลายคนเข้าใจผิดว่าการถอนผมคันจะช่วยลดอาการได้ แต่นั่นเป็นความเข้าใจที่ไม่ถูกต้องเลยค่ะ เพราะการถอนผมเป็นการรบกวนรูขุมขนโดยตรง ทำให้รูขุมขนยิ่งอักเสบมากขึ้นกว่าเดิม และวนกลับมาเกิดปัญหาผมคันซ้ำซากได้อีก ที่สำคัญ การถอนผมบ่อยๆ อาจส่งผลเสียต่อวงจรการงอกของเส้นผม ทำให้ผมเส้นนั้นไม่ขึ้นมาอีก โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากเป็นผมเส้นสุดท้ายในวงจรนั้นพอดี อาจนำไปสู่ปัญหาผมบาง หรือศีรษะล้านในระยะยาวได้เลยค่ะ (ศึกษาเพิ่มเติม: หัวล้านเกิดจากอะไร ทำความเข้าใจสาเหตุและวิธีการรักษาหัวล้าน)

เมื่อรู้สึก “คัน” หนังศีรษะ ควรทำอย่างไรดี?

เมื่อรู้สึกคันหนังศีรษะ สิ่งสำคัญที่สุดคือการหลีกเลี่ยงพฤติกรรมที่จะยิ่งกระตุ้นให้เกิดการระคายเคือง ห้ามเกาแรงๆ เด็ดขาด! เพราะการเกาจะยิ่งทำให้หนังศีรษะบอบบาง ระคายเคือง และอาจเกิดแผลจนเสี่ยงต่อการติดเชื้อได้ง่ายขึ้น ลองเปลี่ยนมาใช้วิธีที่อ่อนโยนกว่า เช่น ใช้นิ้วนวดคลึงเบาๆ บริเวณที่คัน หรือประคบเย็นเพื่อช่วยลดอาการคันเฉพาะหน้า วิธีเหล่านี้จะช่วยบรรเทาอาการคันได้โดยไม่ทำร้ายหนังศีรษะค่ะ

ดูแลระยะยาว… บอกลา “ผมคันเยอะ” อย่างยั่งยืน วิธีแก้ไขที่ถูกต้อง

หากคุณกำลังเผชิญกับปัญหาผมคันเรื้อรัง หรือ “ผมคันเยอะ” ที่รบกวนชีวิตประจำวัน ไม่ต้องกังวลใจไปค่ะ เพราะมีวิธีดูแลและจัดการได้อย่างตรงจุด เริ่มต้นง่ายๆ ที่บ้านด้วยการปรับเปลี่ยนผลิตภัณฑ์ดูแลเส้นผม เลือกใช้แชมพูสูตรอ่อนโยน ที่ปราศจากสารเคมีรุนแรง หรือมองหาแชมพูที่มีส่วนผสมที่ช่วยลดอาการคันและรังแค เช่น คีโตโคนาโซล ซีลีเนียม ซัลไฟด์ หรือซิงค์ ไพริไทออน หลังสระผม ควรบำรุงหนังศีรษะด้วยเซรั่มบำรุงหนังศีรษะ ที่ช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นและลดการระคายเคือง นอกจากนี้ การดูแลหนังศีรษะให้ชุ่มชื้น อยู่เสมอ, หลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่อาจก่อให้เกิดการระคายเคือง, และจัดการความเครียด ก็เป็นสิ่งสำคัญ เพราะความเครียดก็เป็นปัจจัยกระตุ้นอาการคันหนังศีรษะได้เช่นกันค่ะ

สังเกตอาการ… เมื่อไหร่ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

แม้ว่า “ผมคัน” จะดูเหมือนไม่ใช่เรื่องใหญ่โต แต่ก็ไม่ควรละเลยนะคะ หากอาการผมคันของคุณไม่ดีขึ้นหลังจากการดูแลเบื้องต้น หรือมีอาการอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น หนังศีรษะแดง มีผื่น ตุ่ม หรือผมร่วงมากกว่าปกติ (มากกว่า 100 เส้นต่อวัน) แนะนำว่าอย่าปล่อยไว้นะคะ ควรรีบปรึกษาแพทย์ผิวหนัง หรือผู้เชี่ยวชาญด้านเส้นผมและหนังศีรษะ เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงของอาการ และรับการรักษาที่เหมาะสมตั้งแต่เนิ่นๆ ก่อนที่ปัญหาจะลุกลามบานปลายค่ะ

สรุป

อาการคันบนหนังศีรษะเป็นปัญหาที่พบได้บ่อย แต่ไม่ควรละเลยนะคะ การถอนผมไม่ใช่ทางออก และอาจทำให้ปัญหาแย่ลง การดูแลหนังศีรษะอย่างถูกวิธี และการสังเกตอาการอย่างสม่ำเสมอเป็นสิ่งสำคัญ หากคุณกำลังประสบปัญหาเกี่ยวกับหนังศีรษะหรือเส้นผม ที่ Hairsmith Clinic เรายินดีให้คำปรึกษาและดูแลรักษาอย่างตรงจุด เพื่อให้คุณมีสุขภาพหนังศีรษะและเส้นผมที่ดี มั่นใจในทุกวันค่ะ

บทวิจัยอ้างอิง : https://academic.oup.com/bjd/article/191/Supplement_1/i171/7698783